
4.1 Oogst duurzaamheid
Nu het werk gerealiseerd is, kan de balans opgemaakt worden met de scores op duurzaamheid en ruimtelijke kwaliteit en kan dit vastgelegd worden in de duurzaamheidsrapportage. Met de duurzaamheidsrapportage in de hand kan ook de vragenlijst van de Klimaatmonitor van de UvW worden ingevuld.
- Circulaire peiler tool - Waterschap Vallei en Veluwe 2022Het doel van het instrument Circulaire Peiler is de circulariteit van een project meetbaar te maken. Dit gebeurt op kwantitatieve en kwalitatieve wijze door middel van een vragenlijst. De Circulaire Peiler helpt om onderscheidende alternatieven te ontwikkelen op het gebied van materiaalgebruik en draagt zo bij aan de circulaire economie. De Circulaire Peiler helpt om te rapporteren over de behaalde doelen van circulariteit, ook in de realisatiefase.
- Handreiking 'DuboCalc in dijkversterkingen' voor aanbesteden realisatiefase - HWBP 2022DuboCalc is een rekenprogramma om de milieu-impact van ontwerpen te berekenen. De handreiking beschrijft de objectenbibliotheek, waarin specifieke objecten voor dijkversterkingen zijn uitgewerkt voor de realisatie en aanbestedingsfase
- As Built Toetsingsprotocol - Nationale Milieu Database 2021In de aanbesteding worden vaak projectspecifieke LCA-berekeningen uitgevoerd om de MKI-waarde aan te tonen. Het As-Built-toetsingsprotocol kan worden gebruikt om te toetsen of de uiteindelijk geleverde producten voldoen aan deze berekeningen. Bijvoorbeeld of het aangegeven percentage secundair materiaal ook echt is toegepast.
- Dashboard Duurzaam HWBPDe doelen en vorderingen op het gebied van duurzaamheid binnen HWBP projecten kunnen bijgehouden worden in het Dashboard Duurzaam HWBP. Dit is een online tool waarin projectteams duurzaamheidsdoelen formuleren en de impact van ontwerpkeuzes op duurzaamheid en ruimtelijke kwaliteit zichtbaar maken. Maak een account aan en ga aan de slag!
Tools
- Oogst Ruimtelijke Kwaliteit - Programmabureau Ruimte voor de Rivier 2018Voorbeeld van een rapportage over de oogst van een project, op het gebied van ruimtelijke kwaliteit. Door middel van een afwisseling tussen tekst, afbeeldingen en beschouwingen is een helder overzicht gemaakt van de resultaten per project.
- Kruidenrijke en biodiverse dijk na dijkversterking - H2O 2025Binnen het consortium EcoShape worden manieren van 'bouwen met de natuur' uitgewerkt en toegepast. De website geeft een overzicht van concepten en praktijkvoorbeelden, zoals vooroevers, herstel van natuurlijke dynamiek en dubbele dijk systemen.
- Mekante Diek Assessment of sustainable charging operations - TNO 2025Uit dit onderzoek volgt dat de toepassing van Zero Emissie materieel voor grootschalige bouwprojecten zoals Tiel-Waardenburg mogelijk is, en leidt tot aanzienlijke energiebesparingen en emissiereducties. Er zijn mogelijkheden om de laadefficiëntie op locaties zoals WattHub te verbeteren.
- Wolferen Sprok Duurzaamheid eindrapportage - Waterschap Rivierenland 2024Analyse van het waterschap Rijn en IJssel naar het gebruik van grond uit lokale KRW-maatregelen, met MKI-berekeningen, stikstofemissies en milieuhygiënische voorwaarden en risico's. Een zeer forse MKI reductie blijkt mogelijk. De keuze voor het depot en afspraken met Rijkswaterstaat zijn hiervoor cruciaal. Tijdens de verkenningsfase van de dijkversterking is minimaal één variant op basis van grondgestuurd ontwerpen gemaakt.
- Opknappen Koopvaardersschutsluis - Provincie Noord-Holland 2023In dit document is het algehele duurzaamheidsbeleid van het waterschap via ambitiewebben vertaalt naar doelstellingen per type project. Op deze manier weet ieder project wat de doelstellingen zijn en kan de stap Interne opdrachtvorming vlotter doorlopen worden.
- Feiten en cijfers Ooijen-Wanssum - Projectbureau Ooijen-Wanssum 2019Voorbeeld van een publieksvriendelijk document dat de feiten en cijfers rapporteert van een project, ook ten aanzien van duurzaamheid.
- Verantwoordingsrapportage Dijkverbetering HOP - HNS Landschapsarchitecten 2017Rapport dat is opgesteld om de tweede doelstelling van Ruimte voor de Rivier, Ruimtelijke kwaliteit, te toetsen. Het document is opgesteld gedurende de uitvoeringsfase van de dijkverbetering en maakt inzichtelijk hoe ruimtelijke kwaliteit te objectiveren is.
- CO2-reductieplan uitbreiding Sluis Eefde - L2T 2020Voor de uitbreiding van Sluis Eefde is de ambitie gesteld om aan niveau 5 van de CO2-Prestatieladder te voldoen. De CO2 uitstoot van het project is in kaart gebracht, waarbij een situatie zonder maatregelen is vergeleken met een situatie mét maatregelen. De genomen maatregelen reduceren de uitstoot met 24%, en hebben met name effect op het staal en beton.
- Gemaal Vissering verduurzaming en renovatie - Waterschap Zuiderzeeland 2022Bij de renovatie van gemaal Vissering (een Rijksmonument) is een nieuw elektrisch pompsysteem geïnstalleerd. Er is tegelijkertijd een vispassage aangelegd, de eerste richting de Noordoostpolder. Ook is het gebouw gasloos gemaakt, zijn materialen hergebruikt, LED verlichting geinstalleerd en worden toiletten doorgespoeld met regenwater. De infographic toont de diverse maatregelen in het pand.
- Circulair gemaal Kalverdijkje - Wetterskip Fryslan 2023Twee oude gemalen zijn door één circulair gemaal vervangen, door het samenvoegen van twee peilvakken. Natuurlijke, herbruikbare en tweedehands (79%) materialen zijn gebruikt. Ook is gebruik gemaakt van cementloos beton, waardoor CO2 uitstoot op dit vlak met 50% is verminderd. Tot slot is de pomp visvriendelijke en is een kruidenrijk mengsel ingezaaid.
- Slimme vislift Almkerk - H2O Waternetwerk 2018Goed voorbeeld van een duurzame vispassage. De vislift is gemaakt van gerecycled materiaal en heeft de Nederlandse waterinnovatieprijs 2019 gewonnen. Met kunstmatige intelligentie wordt de stroomsnelheid van de vislift aangepast aan de zwemsnelheid van vissen. De ronde vorm is beter voor het welzijn van de vis, terwijl de kosten vergelijkbaar zijn met een reguliere vislift.
- Spuisluis Oostoever Den Helder - HHNK 2022Goed voorbeeld uit de praktijk. Bij de spuisluis Oostoever in Den Helder zijn in vier kokers de stalen schuiven vervangen. De vervangen schuiven worden in andere projecten hergebruikt. Een goed voorbeeld van het zo hoogwaardig mogelijk benutten van bestaande materialen.
- Gemaal Ankersmit - Tauw 2016In dit nieuwsbericht is te lezen dat gemaal Ankersmit in Deventer is gerenoveerd en voorzien van een historische pomp. De oude Worthington pomp, aangedreven door een dieselmotor uit een nabijgelegen sluis, is gerenoveerd en hier geplaatst. De pomp was onderdeel van de Marshallhulp van de VS uit 1947.
- Vervangen en renovatie sluizen Tilburg - Schuttevaer 2016Sluis III bij Tilburg kreeg in 2016 de toentertijd grootste composiet deuren ter wereld. Dit materiaal is licht, sterk, onderhoudsarm en gemakkelijk te plaatsen. Verder komt er een vijzelturbine, die elektriciteit voor 250 huishoudens kan opwekken en worden er natuurvriendelijke oevers aangelegd.
- 3e kolk Prinses Beatrixsluis - Rijkswaterstaat 2017De rapportage laat zien dat vroege betrokkenheid van de aannemer in project Hansweert de maakbaarheid van de inzet van elektrisch materieel vergroot, en deelt daarnaast lessen die al in de planuitwerkingsfase kunnen worden meegenomen.
- Evaluatie elektrisch materieel Hansweert - Waterschap Scheldestromen 2026De rapportage omschrijft hoe realistische doelstellingen m.b.t CO2-reductie kunnen worden gesteld, en hoe in project Hansweert is vastgesteld dat deze zijn behaald (26% minder CO2 en 60% minder MKI).